نهضت ترجمه ي كتاب مقدس

چه بنا به مذهب لوتر هر كس بايد بتواند خودش كتاب مقدس را بخواند . براي آنكه چنين عملي محقق شود و يك فريضه ي ديني به مرحله ي اجرا در آيد ، لازم بود دو گام برداشته شود . يكي اينكه كتاب مقدس به زبانهاي محلي هر مملكت ترجمه شود و ديگر آنكه تا حد ممكن همه ي كودكان تعليم شوند و قرائت كتاب مقدس را بياموزند . به اين جهت بود كه مارتين لوتر علاقه ي خاصي به امر تعليم و تربيت داشت . در بسيار از شهر هاي آلمان مدارس تاسيس گرديد و رفته رفته دسترسي اطفال آلماني به مدرسه و تعليم و تربيت زيادتر شد . ظاهرا" مدارس عمومي پروتستانهاي آلمان نخستين سرمشق مدارس عمومي است كه هم امروز در همه جا وجود دارد . سازمان دهنده و الهام بخش آن مدارس فليپ ملانكتون به اندازه اي در كار خود موثر بود و اثر وي  دوام يافت كه حقا" شايستگي لله آلمان را كه به او داده اند دارد .

نهضت ترجمه ي كتاب مقدس يكي از پر ثمر ترين نتايج اصلاح مذهبي بود و در عين حال جنگها و كشتارهاي فراواني از آن برخاست . كاتوليكها كه عمل ترجمه را گناه مي شمردند فراموش كرده بودند كه متن لاتيني كتاب مقدس به نام وولكات خود ترجمه بوده است . مبارزه ميان مذهب كاتوليك و مذهب پروتستان به اين ترتيب مبدل به مبارزه اي شد ه بود كه در يك طرف ادبيات و فصاحت و بلاغت و قدرت قدسيت و دستگاه اسرار آميز كليسا قرار داشت و در طرف ديگر زبان مادري و شخصيت داشتن فرد و دموكراسي سياسي و اقتصادي و آزادي صنعت و تجارت . با گذشت زمان معلوم شد كه مذهب پروتستان براي پيشرفت علم صلاحيت بيشتر دارد .

قماش رنسانس از تار و پودهاي گوناگون بافته شده چه در آن زمان كشمكشهاي مداومي در ميدانهاي مختلف در كار بوده است . اصلاح مذهبي در برابرمذهب رسمي كاتوليك ، اقيانوس پيمايي در برابر دريانوردي ساحلي ، قاره جديد در برابر قاره قديم ، زبان مادري در برابر زبان لاتيني ، چاپ در مقابل دستنويسي ، متجددان در مقابل قدما و قس علي هذا .

                                                                                                                                                                                              كتاب شش بال علم

                                                                            جرج سارتون  

                                                                               صفحه 34

 

قصه ي موسي و خضر

قصه ي موسي و خضر يك نوع مسافرت روحاني است . البته هر يك از جزييات كارهاي خضر كه براي موسي معمايي محسوب ميشود شرح و تاويل خاص دارد . از جمله تباه كردن كشتي ،كنايه از مجاهده و رياضت جسماني است كه هدف آن رهانيدن جسم از تصرف شيطان و هواجس نفساني است . كشتن كودك هم رمزي است از آن كه سالك چون نفس اماره را فدا كند به جاي آن نفس مطمئنه عوض مي ستاند كه وي را شايسته ي رجوع به رب خويش ميكند . در عين حال اين پسر كه خضر وي را هلاك مي كند رمزي از جمال ظاهري است و كشتن وي ، چنان كه بعضي اهل تاويل گفته اند به خاطر اين نكته بود كه تا اهل حق مفتون وي نگردند و از توجه به جمال حق باز نمانند .

 

                                                                                            كتاب نردبان شكسته

                                                                                            عبدالحسن زرين كوب

                                                                                                    صفحه 69

چه تصویر سازی آشنایی از گابریل

در اواخر هفته ، تعداد زيادي از مردم متعصب كه احتمالا" اجير شده بودند به سفارت خانه ي پاپ يورش بردند . نيروي نظامي و انتظامي دخالتي براي جلو گيري از كار آنها نكردند ، اشياي مقدس موجود در سفارتخانه به سرقت رفت و نماينده ي پاپ را كه در گوشه اي در هواي آزاد محوطه سفارت چرت ميزد غافلگير كردند و نيمه برهنه به خيابان كشاندند تصور كنيد ژنرال ، روي بدنش قضاي حاجت كردند .

                                                                                                                                      

                                                                                  كتاب پاييز پدر سالار

                                                                                   گابريل گارسيا ماركز

                                                                                             صفحه 185

راکفلر و علم

صبح زود راكفلر را راه انداختيم ساعت 8 پرواز كرد . از اينجا به خاور دور و استراليا و نيوزيلند ميرود . در راه فرودگاه باز هم در باره ي خريد نفت و ذخيره ي آن بخصوص در شرق امريكا صحبت كرد و گفت كارهاي ما خيلي بطئي است من گفتم بر عكس كارهاي ما خيلي سريع است . گفت شاهنشاه ايران را بايد يكي دو سال به امريكا ببريم كه مملكت داري به ما بياموزد .

 

                                                                  ياداشتهاي علم جلد 6 صفحه 25  

خداي تعالي چشم و گوش وي ميشود

به هر حال مولانا نشان ميدهد كه اگر شاه به خاطر هواي نفس خويش به قتل زرگر راضي ميشد ظالم و در خور سر زنش بود اما راي او به قتل زرگر از هواي نفس بر نمي خاست از تصميم بر حكم الهي ناشي ميشد كه سر آن را طبيب غيبي ميدانست و البته عام خلق نمي توانست آن را درك كند . اين كه طبيب غيبي را مولانا در اين جا با خضر مقايسه ميكند و در اوايل داستان هم اشارت و تصريح  از وي به عنوان ولي و صاحب مقام ولايت نام ميبرد نشان ميدهد كه اين طبيب در نظر شاعر مرتبه ي كسي را دارد كه به قول صوفيه به خاطر قرب نوافل ، خداي تعالي چشم و گوش وي ميشود و دست و زبان وي گرددتا هر چه وي گويد خدا گفته باشد و هر چه وي ميكند خدا كرده باشد و هيچكس را بر گفت و كرد وي اعتراض و انكار نرسد و حكايت موسي و خضر از اين معني خبر ميدهد .

 

                                                                                                 كتاب نردبان شكسته

                                                                                                 عبدالحسن زرين كوب

                                                                                                           صفحه 68

 

آخرین دفاعیات زینویف و کامنف و بوخارین و کارل رادک

زينويف در آخرين دفاع خود در دادگاه گفت كه حزب به ما اعلام خطر كرد و ياد آور شد كه راه ما به كجا منتهي خواهد گشت  . استالين در يكي ازسخنراني هاي خود خاطر نشان نمود كه اقدام معترضان در حكم تحميل اراده به حزب است ولي ما به اين اعلام خطر اعتنا نكرديم .

كامنف در آخرين دفاع خود گفت : سومين بار است كه برابر دادگاه پرولتري قرار گرفته ام دو بار زندگي را به من باز گرداندند ولي گذشت پرولتاريا نيز حدي و اندازه اي دارد . ما كار را از اين حد و اندازه گذرانديم .

وبوخارين در سومين دور محاكمات مسكو اظهار نظر مطبوعات جهان را مبني بر اينكه متهمان تحت تاثير شكنجه ، هيپنوتيسم و مواد مخدر به اعتراف وادار شده اند ، رد كرد و آن را پندارهاي بيگانگان و افسانه هاي ضد انقلابي ناميد .

و كارل رادك كه با طنز گويي هاي خود شهرت بسيار داشت در دومين دور محاكمات مسكو كوشيد تا براي بازپرسان دستگاه قضايي استالين آبرويي دست و پا كند وي در سالن دادگاه چنين گفت : دو ماه و نيم تمام بازپرس خود را آزار دادم . در دادگاه سوال شد كه آيا به هنگام بازپرسي در معرض شكنجه قرار گرفته ام ؟ بايد بگويم كه در مورد من ماجرا به گونه اي خلاف اين نظر بوده است . بازپرس مرا شكنجه نكرد بلكه من او را آزار دادم .

                                                                             كتاب تاريخ سري جنايتهاي استالين

                                                                                          صفحه85  تا87

فرخي يزدي

 شاعر انقلابي ماركسيست و روزنامه نگار آزاديخواه كه از طبقه ي محروم و زحمت كش جامعه برخاست و تا پايان عمر خود ( كه داستان درازي از مبارزه ، زندان و تحمل بد رفتاري هاست ) در دفاع از محرومان ثبات قدم نشان داد . وي بزرگترين شاعر غزل سراي اين دوره است كه غزل هاي سياسي اش در ادب فارسي بي مانند است . فرخي با اينكه تحصيلات كافي نداشت اشعارش قوي و منسجم تر از معاصران اوست . وي را در سال 1318 به دستور رضا شاه در زندان قصر با تزريق آمپول هوا كشتند . بعدها كشف شد كه حتي شكنجه و زندان نتوانسته بود او را از اعتقاداتش باز دارد .

 

                                                                  ادبيات فارسي از جامي تا روزگار ما

                                                                          شفيعي كد كني صفحه 81

اختلاف بين لوتر و اراسموس

اختلاف بين لوتر و اراسموس را مي توان چنين خلاصه كرد . لوتر با تعليم و تربيت مسيحي سر و كار داشت و مانند اراسموس به ادبيات و فلسفه ي مسيحي كاري نداشت . لوتر تبليغات چي و اهل جنگ و جدل بود در صورتي كه اراسموس فقط دانشمند و محققي بود كه سر جنگ نداشت و حتي مايل نبود كه كاري كند كه دليل بر شرارت او باشد و از اين لحاظ بايد گفت كه نسخه ي اول گوته بود . با وجودمحبت پادشاهان مصيبت هايي در آخر عمر به اراسموس رسيد كه مايه ي تيرگي روح او شد . دوست او توماس مونستر را در سال 1525 پيروان لوتر سر بريدند . دوست و ناشر آثارش ، فروبن در سال1527 از دنيا رفت . لويي برگن را در سال 1529 در پاريس مقابل آتش كباب كردند . هولدرايخ تسو نيگلي در ميدان جنگ سويس در سال 1531 كشته شد و مهمتري ضربتي كه ازمصيبت به وي رسيد اعدام دوستانش جان فيشر و توماس مور به سال 1535 در لندن بود . اراسموس در 11 ژوئيه سال 1536 در كمال نوميدي و تنهايي  از دنيا رفت ، مهرباني و تسامح شكست خورده و جنگهاي مذهبي در پايان ، دوره ي رنسانس را سياه كرده بود   

                                                                                                                                                                                                        كتاب شش بال علم

                                                                                   جرج سارتون  

                                                                                        صفحه 33

 

تاريخ سري جنايتهاي استالين

نام كتاب : تاريخ سري جنايتهاي استالين     ناشر : كتاب سرا      نويسنده : الكساندر آرلوف

مترجم : دكتر عنايت الله رضا                قيمت :125000ريال             تعداد صفحه: 502

 

در تاريخ كشور روسيه استالين موجودي منحصر به فرد است . او در زمينه ي شقاوت ، فقدان اصوليت و خدعه و نيرنگ به مراتب از ايوان مخوف ، اين بزرگترين شقي ، نابكار و خدعه گر تاريخ روسيه ، پيش تاخته و گام فراتر نهاده است . جانشينان استالين از كيش شخصيت و رفع پيامد هاي آن بسيار سخن گفتند ولي هيچگاه به صورتي شرافتمندانه به افشاي جنايات استالين و استالينيسم نپرداختند زيرا بيم داشتند از اين كه مبادا به حريم خودشان تجاوزي صورت پذيرد .آرلوف كتاب خود را با مطلبي پيرامون يكي از بزرگترين فريبكاريها و نيرنگهاي استالين يعني قتل كيروف آغاز ميكند و با دقتي وافر به شرح مي آورد . حال آنكه در اتحاد شوروي بحث پيرامون نقش جنايتكارانه ي استالين در ماجراي قتل كيروف نخست ممنوع بود . تنها خروشچف اين ممنوعيت را نقص كرد . آرلوف بخش بزرگي از كتاب خود را به جريان محاكمات مسكو اختصاص داده و با دقتي وافر آنرا موشكافي كرده است . در آن زمان گفته ميشد يا كليه ي ياران لنين به راستي طريق خيانت و جاسوسي فاشيستها را در پيش گرفته اند و يا اينكه استالين جاني و دروغگوي بزرگ تاريخ است . مدتهاست در اتحاد شوروي و خارج از آن شك و ترديد افراد بر طرف شده است . ولي با اين وصف در نظر بسياري از مردم ، انگيزه ي رفتار متهمان صورت معما به خود گرفته است . چنانچه ميدانيم آنها در آستانه ي مرگ از آخرين امكان براي برائت خويش بهره نجستند بلكه به خلاف ، به صورتي دهشتبار به خود افترا بستند . تا امروز در اتحاد شوروي بسياري بر اين عقيده بودند كه اعتراف متهمان حاصل هيپنوتييزم و داروهاي مخدر بوده است . همين اواخر در سال 1981 پيش از ترك شوروي يكي از ادباي كشور طي گفتگويي اصرار مي ورزيد و معتقد بود كه كامنف ، زينويف ، پياتاكوف ، سوكولنيكف ، كرستينسكي ، رادك ، راكوفسكي ، بوخارين ، ياگودا ، خوجايف و ديگران هرگز در دادگاه حاضر نداشتند بلكه افراد ديگري را گريم كرده بودند و جاي آنها در دادگاه حضور يافتند .

پائولا

نام كتاب : پائولا                         نويسنده : ايزابل آلنده                      مترجم : مريم بيات

ناشر : انتشارات سخن       چاپ : پنجم         قيمت : 7500تومان        تعداد صفحه : 438

 

اين دومين كتاب از نويسنده ي شيليايي است كه خواندم . اگر چه كتاب اولي كه خواندم روايت بخشي از زندگي خودش بود اما به نوعي ادامه همين كتاب بود . اما در پائولا او عريانتر ، رك تر و صريح تر حرف ميزند و از خودش و زندگي سراسر ماجرايش مينويسد و ميگويد . پائولا دختر اوست از شوهر اولش مايكل كه تباري انگليسي داشته است . از اين مرد دو فرزند دارد يكي دختر به نام پائولا و ديگري پسري به نام نيكلاس . پائولا در سن 28 سالگي دچار بيماري پورفيريا كه از پدر به ارث برده ميشود و اين بيماري در پس يك مريضي ساده عود كرده و پس از بالا آوردن خون به بيمارستاني در مادريد منتقل ميشود . اين انتقال همان و دو ماه در همان بيمارستان به كما ميرود . ايزابل  از امريكا به مادريد آمده و در هتلي در نزديكي بيمارستان اطاقي را اجاره كرده و هر روز به دخترش سر ميزند ، دختري كه هر روز حالش بدتر ميشود . آثار حياتي روز به روز بيشتر از بين ميرود و به قول دكترها پائولا حيات گياهي دارد . يكباردرهمين بيمارستان آنچنان دچار تشنج ميشود كه همه فكر ميكنند ديگه تمام ميكند ولي معجزه اي صورت ميگيرد و مجددا" به حيات بر ميگردد . ايزابل به خاطر اينكه در اين مدت خودش را مشغول كند شروع ميكند به روايت زندگاني خودش براي دختري كه به حال احتضار افتاده است و بر  اين باور است كه اگر حالش خوب شدشايد با خواندن اين نوشته ها گذشته را به ياد آورد .آلنده ابتدا از خودش ميگويد و از پدرش كه برادر سالوادور آلنده رئيس جمهور انقلابي شيلي بوده است . پدري كه هرگز نديده و خيلي زود آنها را ترك كرده است . سپس به روايت زندگي پدر بزرگ و مادر بزرگ خودش اشاره دارد . او با اشاره به ازداوج دوم مادرش با مردي ديپلمات به نام رامون كه بعدها نقش اساسي در زندگي ايزابل بازي كرده از موارد جالبي از تقابل با پدر خوانده اشاره ميكند . ايزابل روزگار جواني اش را در شيلي ميگذراند روزگاري كه به چندين شغل اشتغال داشته است . در همين ايام با مردي انگليسي تبار به نام مايكل آشنا شده كه منجر به ازدواج اولش ميگردد . دوران جواني او با رئيس جمهوري عمويش متقارن است حتي زماني كه به عنوان خبر نگار با عمويش مصاحبه ميكند و از ايشان در باب كريسمس سوالي دارد جواب آلنده جالب است " ايزابل از اين سوالهاي مزخرف از من مپرس " .

تحولات شيلي و كودتاي پينوشه او را بخاطر ارتباطات خانوادگي اش با رئيس جمهور مقتول آواره ميكند و ناچار تن به جلاي وطن ميدهند و مقصد كشور ونزوئلا بود كشوري سر سبز و پولدار و نفت خيز كه آنها در آنجا در نهايت فقر دست و پا ميزنند و هر دري را ميزنند تا بلكه كاري بيابند و اين براي خانمي كه در كشور خودش كار مناسبي داشته و شناحته شده بود به غايت سخت و مشكل ميباشد . شروعي دوباره در كاراكاس دنياي جديدي را براي آنها بوجود ميآورد . آشنايي اش با مردي ديگر و دل به عشق او سپردن و زندگي و بچه ها را ترك كردن و به اسپانيا رفتن و شكست در اين عشق نافرجام و بيان صادقانه اش از ايشان اعجاب آور و به غايت خواندني است و جالب است كه هر آنچه را اتفاق افتاده با بياني زيبا به رشته ي تحرير در اورده است . در ادامه از همسراولش جدا شده و طلاق ميگيرد و مجددا" با مردي امريكايي به نام بيلي ازدواج ميكند و به كاليفرنيا نقل مكان ميكند و دخترش را كه از مادريد به امريكا منتقل كرده در همانجا از دست ميدهد . به نظر من كتاب جذابي بود و من خواندنش را به همه توصيه ميكنم و نبايد از ترجمه سليس و روان مترجم يادي نكرد كه كتاب را به زيبايي ترجمه نموده است .